Bezint eer ge begint...
Het was al aangekondigd, maar nu dreigt het dan toch echt te gebeuren. De stichting Opo gaat op in de Stichting PrOo. Als het aan de ‘deskundigen’ ligt, roeit het onderwijs in Epe tegen alle trends in door de schaal nog groter te maken. De kloof tussen ouders en onderwijzers enerzijds en bestuurders anderzijds wordt nog groter. De scholen in Epe worden in deze plannen vanuit Harderwijk bestuurd.
Onder het mom van professionalisering en efficiency slaat men een volgens mij nieuwe nog heilozere weg in. Schaalvergroting leidt tot overhead en een managerscultuur. Geld voor onderwijs zal besteed worden aan communicatieplannen, beleidsnota’s en strategienotities. Om deze op te stellen, zijn uiteraard keer op keer nieuwe mensen nodig. Meer mensen leiden tot meer commissie, werkgroepen, periodieke overleggen, bestuursvergaderingen, luchtfietserij, voortgangsbesprekingen, functioneringsgesprekken, brainstormsessies, communicatieoverleggen, strategiemeetings, hogere salarissen voor stafmedewerkers, ondoorzichtige geldschuiverij, evaluatiebijeenkomsten, enzovoort en zo voort.
Op deze wijze bureaucratiseren, professionaliseren en 'efficiëntiëren' managers van achter hun bureaus het onderwijs de afgrond in. Er zijn legio voorbeelden te noemen van organisaties die op deze wijze zuchtend en steunend voortworstelen onder een topzware managersoverhead. Het lijkt mij weinig effectief om de toch al schaarse euro’s voor het onderwijs op deze wijze weg te vergaderen.
Zoals ik al eerder heb betoogd, moet onderwijs geen zaak zijn van managers. Onderwijs moet dicht bij ouders en leerlingen staan. Wie denkt dat het onderwijs beter wordt van beleidsplannen, strategienota’s, communicatienotities en een reclamebord voor de deur van de school heeft volgens mij oogkleppen op.
Mijn voorspelling is dat deze fusie gaat leiden tot een meerkoppige draak. De controleerbaarheid voor de overheid kan door de schaalvergroting worden bemoeilijkt. Het werkt creatief boekhouden, schuiven met geld, hobbyisme en stokpaardjesberijderij in de hand (riep iemand daar de SS Rotterdam en de Stichting Philadelphia?). De scholen en onderwijzers krijgen te maken met de bureaucratische verstikking en overlegcultuur vanuit het directiebureau. De ouders hebben geen keuzevrijheid meer want alle openbare scholen zijn van dezelfde ‘club’. Het argument dat individuele scholen hun eigen identiteit behouden, wordt gelogenstraft met het beleid dat onderwijzers op verschillende scholen kunnen worden ingezet. Alsof een leerkracht zo even de knop kan omzetten (nog los van het feit dat het mij zeer wenselijk voorkomt onderwijzers de leefomgeving van de kinderen kennen. Wat weet een onderwijzer uit Epe van de leefomgeving in Harderwijk?). En het feitelijke onderwijs in de klas? Dat wordt er echt niet beter van.
Maar goed. Mijn mening is bekend. De volgende vragen houden mij bezig:
1. hoe gaan de politieke partijen in de gemeenteraad stemmen?
2. hoe lang zal het duren voordat de volgende fusie wordt voorgesteld om de schaal nog verder te vergroten?
3. wanneer zal de eerste school zich uit de oncontroleerbare en verstikkende bureaucratische structuur proberen los te maken en wat zijn dan de consequenties?
4. Maar wellicht de belangrijkste: wanneer worden de nieuwe borden bij de scholen geplaatst (de voorzitter van de Stichting Opo vertelde mij vorig jaar in de Posthoorn dat er waarschijnlijk geen nieuwe borden en logo's komen na de fusie)?
Ik wens de gemeenteraadsleden veel wijsheid toe en hoop voor de ouders, kinderen en onderwijzers dat de gemeenteraad ze niet deze doodlopende straat instuurt.
Nu ik het overigens toch over onderwijs heb, maak ik graag van de gelegenheid gebruik om een geweldig boek te promoten. Tijdens mijn vakantie las ik Red ons, Maria Montanelli van Herman Koch. Een geniale roman over het Montessori onderwijs en het dito lyceum in Amsterdam. De zwarte humor van Koch is onnavolgbaar. Voor wie een paar uur wil lachen, is dit een must.
Andere verhalen over de Stichtingen Opo en PrOo:
-
Waarschuwing tegen schaalvergroting in het onderwijs
-
Opnieuw de Stichting Opo
-
Schaalvergroting in het onderwijs Epe
-
Weggegooid geld in het Eper onderwijs
