Wachten, wachten, wachten

op een nieuw kabinet...

De stemmen zijn geteld, maar de duidelijkheid is verder weg dan ooit. Het is op geen enkele manier mogelijk om een tweepartijenkabinet te formeren. Het CDA heeft het minste verloren van de grote partijen, maar de CDA-kiezers die het CDA-VVD kabinet voort willen zetten, hebben het nakijken. Hun CDA keek gisteren direct naar links. Zo gaat dat bij een machtspartij.

Voor wie het de laatste jaren nog niet kon loslaten: Pim is nu echt dood. Natuurlijk: Pim heeft dit allemaal niet gewild. Maar Nederland wil Pim ook niet meer. Dit betekent vooral rust voor Mat Herben. Hij kan weer helemaal zichzelf zijn en hoeft niet meer te luisteren naar de stem van Pim in zijn hoofd. Hij realiseert zich dat wellicht nog niet, maar dat is een grote winst voor zowel Nederland als voor hemzelf.


Grafische analyse van de
problemen binnen de VVD


Binnen de VVD is het zwaar weer. Mark Rutte zal vandaag tot fractievoorzitter worden gekozen, maar voor hoelang? Met een nieuw verlies bij de verkiezingen voor de Provinciale Staten in maart kan hij alsnog zijn biezen pakken. Ik verwacht dat Verdonk al voor die tijd extern solliciteert en dat Henk Kamp dan aan het roer komt bij de liberalen.

Een verkorte analyse van de problemen in de VVD is dat er teveel intern gerommel is (geweest). De goede lijsttrekker is op het verkeerde moment gekomen. De rechtse kiezers hebben hun heil bij Geert Wilders gezocht. De ex-VVD-kiezers die een socialer maar wel realistisch beleid willen, kozen voor het CDA. Daar zijn ook de kiezers naartoe gegaan die bang waren dat de PvdA de grootste partij zou worden. Er zijn nog meer interne redenen te noemen (o.a. de opnieuw negatieve toon in de campagne), maar dit is de analyse in vogelvlucht.

Voor de PvdA zijn deze verkiezingen desastreus en het voorportaal voor nog meer ellende. Ten eerste is daar het forse verlies, maar belangrijker is het enorme formatiedilemma voor Bos. Er moet een derde partij bij een coalitie aanschuiven. En als het aan Bos ligt, zal dat de SP worden, want regeren zonder de SP betekent dat Marijnissen de volgende keer de PvdA voorbij gaat. De SP weet dat natuurlijk ook en laat zich niet zomaar in die val lokken. Bovendien heeft Marijnissen tijdens de campagne meerdere malen het CDA min of meer uitgesloten, dat worden dus lastige gesprekken.

De Christendemocraten keken gisteravond direct naar de PvdA en ChristenUnie. Rouvoet liet weten dat niet uit te sluiten. Ik ben benieuwd hoeveel concessies Wouter Bos wil doen aan een Christelijke politiek. Als die concessies er niet komen - en die kans acht ik heel klein - dan wordt de ChristenUnie ge-D66-t bij de volgende verkiezingen.

Deze verkiezingsuitslag maakt het bijna onmogelijk om voor de verkiezingen voor de Provinciale Staten in maart een coalitie te vormen. De huidige samenstelling van de Eerste Kamer maakt twee coalities mogelijk: die van CDA, PvdA en SP (46 zetels) en een coalitie van CDA-PvdA-ChristenUnie (44 zetels). Op basis van de huidige verschuiving is het zeer waarschijnlijk dat die laatste coalitie echter geen meerderheid meer heeft na maart.

Als overigens de samenstelling van de Eerste Kamer zo'n bepalende stempel op deze formatie gaat drukken, kan dat wel eens tot een staatsrechtelijke vernieuwing leiden waar al jaren over wordt gediscussieerd: de opheffing van de Eerste Kamer. Dan zal blijken dat D66 helemaal niet meer nodig is.

Maar voor het zover is, wordt het praten, praten, praten in Den Haag en voor de burgers en oppositiepartijen wachten, wachten, wachten.

Harold Makaske 23 november 20061236 - Hoofdstuk: 5. Losse gedachten